Uzmanlar İçin >
 



TERAPİST VE EĞİTİMCİNİN AZ GÖRMEYİ DEĞERLENDİRMESİ

Konusunda uzmanlaşmış göz hekiminin vereceği rapor sonrasında, takımda çalışan her terapist ve eğitimcinin kendi disiplini açısından engelli çocuğun işlevsel görmesini değerlendirir , tüm raporlar birleştirilerek çocuğun günlük yaşamında, derslikte, oyalayıcı faaliyetlerde ve yönelim – hareket için olan görmesini en iyi şekilde kullanmasına dönük programlar oluşturulur.
Gözlemde öncelik çocuğun davranışları, fizik çevre ile kurduğu ilişki görsel mi?, işitsel mi? dokunma yolu ile mi? Buna bakılır. Bu amaçla aşağıdaki özelliklere dikkat edilir.

HAREKET YÖNTEMLERİ:

Nasıl hareket ediyor? Süratli ve kolay, yavaş ve dikkatli, ayağını sürüyor, kafası düz karşıya bakıyor, kafası öne eğik, cisimlere çarpıyor,

DUYUSAL YANITLAR:
Sürekli bir ışık kaynağına bakma ve göz kırpma var mı?, cisimleri incelemek için ağızına götürüyor mu?, seslere karşı aşırı duyarlı mı?, kalabalık ortamlarda bağırıp ağlamaya
başlıyor mu?, eline aldığı cismi göz önüne getirmeden parmakları ile yokluyor mu?

POSTURAL DURUMLAR:
Başını, boynunu öne, ileri, geri uzatıp çekiyor mu?, vücud pozisyonlarında ve duruşta değişiklik var mı?, kafasına değişik pozisyonlar veriyor mu?, Çocuğun pozisyonu değişmekle görme ve görmeyi kullanma değişiyor mu?
Çocuğun incelenmesinde, her iki gözü birlikte kullanıp kullanmadığı, bir işlevi başarmada yardıma gerek duyuyor mu?, yardım istiyor mu?, kullanılan objenin büyüklüğü, odanın aydınlatma şekli, değerlendirmeyi yapanın çocuğa olan uzaklığı mutlaka belirtilmelidir.
Değerlendirme için kullanılacak malzeme şunlardır:
Pille çalışan iki adet küçük ve 1 adet büyük el feneri, yanıp sönen değişik büyüklükteki oyuncaklar, çocuğun tanıdığı ve sevdiği cisimler, giysileri, renkli balon ve değişik renk ve büyüklükte toplar, sıkınca ses çıkaran oyuncaklar, küçük müzikal aletler, ziller

İNCELEME YÖNTEMLERİ

PUPİL IŞIK REAKSİYONU
Küçük el feneri her iki göz bebeğine loş bir odada tutulur. Göz bebeğinin verdiği cevap incelenir. Büyüyebilir, küçülebilir veya hiç değişmeyebilir. Bu muayeneyi çocuk değişik pozisyonlarda iken ve göz bebeğinin değişik kadranlarından yapmakta fayda vardır.

GÖZ KAS DENGESİZLİĞİNİN ARAŞTIRILMASI:
Küçük el feneri ile göz bebeğinden yansımanın muayenesidir.Ortalama 20 cm mesafeden ve burun kökü hizasında el feneri her iki göze doğru tutulur ve ışık reflesi her iki göz bebeğinde simetrik noktalarda mı kontrol edilir. Bazı anatomik göz bozukluklarında aniridi, lökom gibi,
refleyi görmek zor olabilir.

GÖZ KIRPMA REFLEKSİ
Parmaklar açık olarak el göze doğru getirilir. Göz kırpıyor mu? Bakılır.

FARKLI GÖRSEL TAVIRLAR
Bazı çocuklarda sürekli ışığa bakma, göz kırpma, gözüne bastırma gibi davranışlar olabilir. Genelde görme derecesi çok düşük çocuklarda görülür, ışık hissi ve gölge kavramı vardır.

GÖZLERDEN BİRİNİ TERCİH ETMESİ
Çocuk gösterilen oyuncağa hep bir taraf görme alanı ile bakabilir veya oyun esnasında tek tek gözler kapatıldığında bir tarafta sürekli huzursuz olabilir. İyi gören göz kapatılınca ağlar.

GÖRME ALAN ARAŞTIRMASI
Yüzün önünde 1m ile 20 cm kadar değişen mesafelerden gösterilen oyuncak veya yanan el fenerine yanıt alınıyorsa merkezi görme alanında görüş var demektir. Daha sonra ışık veya oyuncak görme alanının değişik kadranlarından alt, üst ve her iki yandan yaklaştırılarak merkeze doğru getirilir. Cevap alınan nokta görme alanının dış kısmı olarak kabul edilir. Değişik pozisyonlarda tekrarlanmalıdır. Tecrübe önemlidir.

BELLİ BİR GÖRME ALANININ TERCİH EDİLMESİ
Yapılan çalışmada çocuk sadece bir veya iki kadranda yanıt verebilir. Bu durumda tüm görsel çalışmalar bu kadrandan yapılmalıdır.
İki eş büyüklükte oyuncak alt-üst, sağ-sol olacak şekilde çocuğa gösterilir, çocuk sürekli bir kadranı tercih ediyorsa bu tercih ettiği görme alanı olabilir. Organik hasar olması şart değildir.

TAKİP MUAYENESİ
El feneri veya hareketli bir oyuncağı takibi istenir. Değişik yönlerde yatay, dikey ve eğik eksenlerde , araştırılır. Takip ediyor mu?, Takipvarsa, nasıl takip ediyor? gözle mi?,
başla mı?, her ikisi ile mi? yapılıyor bakılır. Dikkat edip etmediği araştırılır. Değişik pozisyonlarda tekrarlanmalıdır.

BAKIŞI FARKLI CİSİMLERE YÖNLENDİRME

Çocuğun önünde oturulur. Her iki eldeki el fenerlerinden sıra ile biri ve diğeri yakıp söndürülür. Değişik eksenlerde ve pozisyonlarda tekrarlanır. Çocuğun bakış değiştirmesi süre isteyebilir.

İZLEME ( BİR CİZGİ HATTINDA BAKIŞLARIN BİR CİSİMDEN DİĞERİNE YÖNLENDİRİLMESİ):
Çocuğun önüne bir hat boyunca üç adet cisim konur. Cisimlere sıra ile bakması istenir.Cisimlerin konumları değiştirilerek tekrarlanır. Çocuğun pozisyonu değiştirilerek tekrarlanır.

IŞIĞA VE CİSİMLERE UZANMA, YAKALAMA ÇABASI:

Çocuğun görme alanı içinde olacak tarzda değişik mesafelerde oyuncaklar etrafa serpiştirilir. Çocuğun bunlara ilgisi, alma çabası, alış şekli araştırılır.Dik duran ve yatan çocuklar için cisimler asılarak araştırma yapılır.

İŞLEVSEL GÖRME MUAYENESİ FORMU
EVET HAYIR

--- --- PUPİL IŞIK REAKSİYONU
--- --- GÖZ KASLARININ DURUMU
--- --- GÖZ KIRPMA REFLEKSİ
--- --- FARKLI GÖRSEL DAVRANIŞ
--- --- GÖZLERDEN BİRİNİN TERCİH EDİLMESİ
--- --- MERKEZİ GÖRME ALANI
--- --- ÇEVRESEL GÖRME ALANI
--- --- TERCİH EDİLEN GÖRME ALANI
--- --- TAKİP BECERİSİ
--- --- BAKIŞLARINI YÖNLENDİRMESİ
--- --- İZLEME
--- --- IŞIĞA VEYA CİSME UZANMA

 

Doç. Dr. Nazan Baykan

AYAN GÖRME MERKEZİ
nazanbaykan@hotmail.com
Not: Konuyla ilgili her türlü soru ve sorununuzu Doç Dr. Nazan Baykan’a yazabilirsiniz





 
Webmaster: REFLX DESIGN Sitenin tüm hakları saklıdır. © Ayan Görme Merkezi   -   Vali Konağı Caddesi, Varol Apt. 107/4 Nişantaşı – İSTANBUL - Tel.: 0216 343 97 50 – 0212 241 38 23