Görme engelli çocuklarımızı 3 grupda topluyoruz
KÖR ÇOCUKLAR:Işık dahi görmeyen çocuklardır.
AZ GÖREN ÇOCUKLAR: Dünya Sağlık Teşkilatının 1992 de Bangkok da yaptığı tarife göre; tıbbi ve cerrahi tedavi sonrasında düzeltmeye rağmen iyi gören gözde görme 20/60 dan az ve/-ya görme alanı 20 dereceden dar ise az görme vardır.
Daha sonra , konunun önemi ve uluslar arası yapılan çalışmaların standardizasyonu için WHO bu kavramları aşağıdaki gibi sınırlamıştır.
- Kör: 3/60- ışık hissinin olmaması (Kanuni körlük)
KANUNİ KÖRLÜK: Sosyal haklar elde edebilmek için gerekli olan az görme ölçütüdür. Dış ülkelerde tartışma yaratan bir tanımlamadır.
İŞLEVSEL GÖRÜŞ: Günlük becerileri yerine getirirken kullandığımız görüştür. Bağımsız hareket, yakın çalışma ve iletişim becerileri gibi.
GÖRSEL VERİMLİLİK: Olan görmeyi kullanış biçimimizdir.Aynı görsel becerilere sahip iki çocuk arasında görsel davranışların çok farklı olduğunu saptamaktayız. Olan görmeyi kullanmada deneyim ve motivasyon çok önemlidir. Aşırı koruyucu anne, kapalı ortamlarda büyüme çocuğun duyusal olarak uyarılmasına engel oluşturur. Bu nedenle görme engelliler okullarında kırsal kesimden gelen öğrencilerin bağımsız hareketlerinin her zaman şehirde büyüyen görme engelli yaşıtlarına göre daha iyi olduğu saptanmıştır.
Görme kayıplarını değişik bakış açılarından incelediğimizde tanımlamalar farklılık gösterir.
GÖRME KAYBI ORGAN TEMELLİ İNCELENDİĞİNDE
GÖRME RAHATSIZLIĞI: Organda anatomik bozukluklar oluşturan süreçtir.Glokom, retina dekolmanı, retinitis pigmentoza, katarakt gibi
GÖRME BOZUKLUĞU: Organda, rahatsızlık sonrasında ortaya çıkan işlevsel bozukluktur. Görmenin işlevlerinde azalma olur. Görme alan darlığı, görme keskinliğinde azalma gibi
GÖRME KAYBI KİŞİ BAZINDA İNCELENDİĞİNDE
GÖRME YETMEZLİĞİ: Görsel işlemleri yapmadaki yetmezliği gösterir. Okuyamama, yön bulamama, tanıyamama gibi
GÖRME ENGELLİ: Kişinin ortamla ilişkilerini belirler.En önemli iki engel bağımsızlığın kaybolması ve ekonomik ilişkilerdir.
Görsel rehabilitasyonun temeli, bu basamaklardan hiçbirinin ihmal edilmemesidir. Tıbbi ve cerrahi gerekli girişimler yapıldıktan sonra, az görme varsa, optik ve optik olmayan sistemler, sosyal ve eğitimsel girişimler, çevre düzenlemeleri ve danışmanlık hizmetleri ile gerekli rehabilitasyon çalışmaları yapılır. Çocukların ilgili çalışmaları, gelişmekte oldukları için büyüklere dönük çalışmalardan farklıdır.
HABİLİTASYON: Yeni alışkanlıkların kazandırılması
REHABİLİTASYON: Eskiden edinilmiş alışkanlıkların yeniden kazandırılmasıdır.
ERKEN MÜDAHALE: Görme engelli çocukların teşhis konduğu andan itibaren re/-habilitasyon çalışmaları kapsamına alınarak, yaşıtlarına denk gelecek şekilde gelişimini tamamlaması açısından aileye ve çocuğa dönük yapılacak çalışmaların tamamıdır. Önemli olan çocuğun kapasitesinin gerek görsel gerek diğer gelişim basamakları açısından en iyi şekilde değerlendirilmesi, ne eksik ne de zorlayacak tarzda re/- habilite edilip okula ve kaynaştırılmış eğitime hazırlanmasıdır.
Erken müdahalenin temeli takım çalışmasıdır. Sağlıkçı- aile- eğitimciler bu takımın olmazsa olmaz üçlüsüdür. Takımın tüm elemanları çocuk merkezli çalışmalıdır.Ülkemiz koşullarında takım elemanlarının çalışmalarını şu şekilde sıralayabiliriz.
|